Wajikra – וַיִּקְרָא

„I wezwawszy…” (Wajikra 1:1)


Litera alef jest literą niezwykłą, oznacza doskonałości, nieskończoność, jedność, B_ga. W midraszach jest chwalona za swoją skromność: pomimo, że jest pierwszą litera alfabetu, nie nalega aby zaczynać Torę i ustępuję pierwszeństwa drugiej literze – bet. Dlatego tez alef jest nagradzany za swoja skromność i rozpoczyna dekalog dziesięciu przykazań.
W dziale matematyki logicznej nazwanym teorią zbiorów lub teorią mnogości funkcjonuje definicja mocy zbioru nieskończonego nazywanego alefem. Definicja ta mówi, iż: nieskończona liczba porządkowa jest alefem, jeśli nie jest równoliczna z żadną mniejszą liczbą porządkową.

Ale pierwsza parsza trzeciej księgi zaczynająca się od słowa ויקרא posiada literę alef, która różni się od pozostałych, jest mniejsza. Na pierwszy rzut oka całe słowo można przeczytać nie używając tej litery  i wymawiając je jako waikar. Oba słowa, zarówno z literka i bez maja podobne znaczenie. Słowo waikra (z literą alef na końcu) oznacza bliskie relacje. Słowo waikar (bez literki alef) oznacza relacje przypadkowe, nie do końca czyste.
Mojżesz w swojej wielkiej pokorze („ A Mojżesz jako człowiek był skromny bardzo, bardziej niż który człowiek na ziemi” Bamidbar 12:3) chciał umniejszyć charakter swojej relacji z B_giem, nie chciał się wywyższać z tego powodu, iż został wybrany. Ale dlaczego B_g wogole pozwala sobie na zmianę swojej woli, i pozwala zmienić literę w Torze? Być może dlatego, że każdy zdrowy związek opiera się na kompromisie, a jego brak sprawia, że relacja staje się jednostronna.
Podobnie było z kompromisem w sprawie mezuzy. Dwaj wielcy rabini spierali się, jak powinna być ona zawieszona, jeden z nich mówił, że pionowo, drugi – poziomo. Ponieważ sytuacja wydawała się bardzo trudna, i nie można było stwierdzić który z uczestników sporu jest większym autorytetem, zdecydowano się pójść na kompromis i zawieszać ją ukośnie. Dlatego patrząc na mezuzę zawieszoną na odrzwiach, należy pamiętać, że harmonijny dom jest zbudowany na kompromisie.

Chasydzi szczególnie upodobali sobie jedna opowieść. Wnuk zapytał dziadka: „Dlaczego słowo waikra ma dziwnie napisaną literkę alef. Dlaczego jest mniejsza w porównaniu z innymi literami?” Dziadek zapadł w medytacyjny trans i po dłuższej chwili odpowiedział: „Adam został stworzony rękami B_ga i B_g dał mu więcej mądrości aniżeli aniołom. Adam wiedział, że jest wielki, i posiadając tę wiedzę przecenił swoje siły, co doprowadziło go do upadku”.

Mojżesz, którego dusza wznosiła się do najwyższych rejonów ducha, również był świadom swojej wielkości. Ale to nie doprowadziło go do zarozumialstwa. Przeciwnie, wzbudziło w nim niepokój, miał w sobie duże pokłady pokory i skromności. I dlatego Bóg świadczy przed Torą, że Mojżesz był najbardziej pokorną istotą na ziemi.

Litery w Torze, którą Bóg ofiarował człowiekowi na górze Synaj, są trojakiej wielkości: typowe, powiększone i pomniejszone. Większość tekstu napisana jest literami typowej (czyli średniej) wielkości, co oznacza, że ludzie powinni żyć wedle właściwej sobie miary, czyli tak zwanego złotego środka. Imię Adama jest napisane powiększonymi literami, ponieważ jego nadmierna wiara we własne siły doprowadziła go do upadku. Z kolei Mojżesz, obdarzony największym poczuciem skromności, co zostało opisany za pomocą pomniejszonej litery alef.
Mała literka alef pokazuje, że w Torze nie ma rzeczy nieważnych. Należy zwracać uwagę na każde słowo, a nawet każda literkę, ponieważ za wszystkim stoi głębszy sens i konkretna historia.

 

PYTANIA:
1. Dlaczego Tora określa ofiary z mąki słowem nefesz (dusza)?